مرکز پاسخگويي: دفتر تبليغات اسلامي
موضوع اصلي: حكام
موضوع فرعي: برگرداندن فدك به ورثه حضرت زهرا(س) توسط مامون
آيا اين واقعيت دارد كه در سال 210هجري مأمون , فدك رابه ورثهء حضرت زهرا(س)برگرداند؟


پاسخ:
ممنوعيت فرزندان فاطمه از فدك در زمان خليفهء اوّل پي ريزي شد و پس از درگذشت علي (ع)عاويه زمام امور را به دست گرفت و فدك را ميان سه نفر: مروان و عمرو بن عثمان و يزيد تقسيم نمود. در دوران خلافت مروان همهء سهام در اختيار او قرار گرفت و او به فرزندش عبدالعزيز بخشيد. او نيز آن را به فرزندش عمربن عبدالعزيز داد, و وي فدك را به فرزندان زهرا(س)باز گردانيد و پس از فوت وي خلفاي بعدي فدك را از دست بني هاشم گرفتند.

در دوران خلافت بني عباس نيز فدك در دست آنان نوسان عجيبي داشت , مثلاًسفّاح آن را به عبدالله بن الحسن واگذار كرد و پس از وي منصور دوانيقي آن را باز گرفت , ولي فرزنداو مهدي عباسي آن رابه اولاد زهرا(س)بازگردانيد و پس از او موسي و هارون روي مصالح سياسي , آن را از دست آنان گرفتند, تا آن كه در زمان ماهون رسماًطي تشريفاتي حق را به صاحبانش واگذار نمود.(1) امّا تاريخي كه براي ردّ فدك به صاحبانش ذكر كرده ايد, در جايي نيافتيم .

***
پاورقي:
1.جعفر سبحاني , فروغ ابديت , ج 2 ص 474